Vẽ Biểu Đồ Pareto Online

Tính năng nổi bật

• Hai cách nhập: bảng nhóm lỗi và số lần, hoặc danh sách lỗi thô mỗi dòng một lần xuất hiện để trang tự đếm
• Nhận dữ liệu dán từ Excel (tab), dấu chấm phẩy, dấu hai chấm, gạch đứng hoặc số ở cuối dòng; tự bỏ dòng tiêu đề
• Cộng dồn các dòng trùng tên nhóm, không phân biệt chữ hoa chữ thường
• Sắp xếp giảm dần, nhóm bằng nhau giữ thứ tự nhập
• Gộp nhóm nhỏ vào nhóm Khác theo ngưỡng phần trăm hoặc chỉ giữ N nhóm lớn nhất; nhóm Khác luôn đặt cuối
• Biểu đồ hai trục: trục trái là số lần (0 tới tổng), trục phải là phần trăm tích lũy (0 tới 100 %)
• Vạch mốc tích lũy mặc định 80 %, đổi được sang mốc khác, và tô vàng các nhóm ưu tiên
• Bảng Pareto có STT, số lần, tỷ lệ, tích lũy; sao chép dạng tab để dán lại vào Excel
• Tải biểu đồ PNG (độ phân giải gấp đôi) hoặc SVG, tải bảng Excel .xlsx
• Đặt tiêu đề biểu đồ tùy ý để dùng ngay trong báo cáo

Khi nào cần biểu đồ Pareto

Mỗi tuần phòng QC ghi lại vài chục loại lỗi, nhưng nguồn lực để xử lý thì có hạn. Biểu đồ Pareto trả lời câu hỏi nên dồn sức vào đâu trước: sắp các nhóm lỗi từ nhiều tới ít và chỉ ra vài nhóm đầu đã chiếm phần lớn tổng số. Trong Excel, muốn có biểu đồ này bạn phải sắp xếp, thêm cột tích lũy, tạo biểu đồ kết hợp, chỉnh trục phụ về 100 % và tự kẻ vạch 80 %; Excel 2016 có sẵn kiểu Pareto nhưng không tô nhóm ưu tiên, không gộp nhóm Khác và không có vạch mốc. Trang này làm hết các bước đó từ dữ liệu bạn dán vào, kể cả khi dữ liệu chỉ là danh sách lỗi ghi tay chưa đếm. Bạn có biểu đồ và bảng số liệu khớp nhau để đưa vào báo cáo tuần, buổi họp chất lượng, hồ sơ 8D hay bài tập môn quản trị chất lượng.

Lợi ích khi sử dụng

• •Thấy ngay vài nhóm lỗi chiếm phần lớn tổng số, khỏi tranh luận nên xử lý gì trước
• •Không cần đếm tay khi dữ liệu là danh sách lỗi ghi rời từ phiếu kiểm
• •Biểu đồ đúng quy ước hai trục, đường tích lũy kết thúc ở 100 %
• •Gộp nhóm nhỏ giúp biểu đồ gọn khi có hàng chục loại lỗi lặt vặt
• •Bảng và biểu đồ dùng chung một nguồn số liệu nên không lệch nhau
• •Dùng được trên điện thoại để vẽ nhanh ngay tại xưởng

Cách vẽ biểu đồ Pareto trên trang

1. 1Chọn Nhóm lỗi và số lần nếu đã có số liệu tổng hợp, hoặc Danh sách lỗi thô (tự đếm) nếu mỗi dòng là một lần ghi nhận lỗi.
2. 2Dán dữ liệu vào ô nhập. Có thể bấm Dữ liệu mẫu để xem cách trình bày.
3. 3Đặt Tiêu đề biểu đồ. Nếu có nhiều nhóm nhỏ, chọn cách Gộp nhóm nhỏ vào Khác và nhập ngưỡng hoặc số nhóm N.
4. 4Giữ Mốc tích lũy (%) là 80 hoặc đổi theo yêu cầu phân tích.
5. 5Xem biểu đồ và dòng tóm tắt cho biết bao nhiêu nhóm chiếm bao nhiêu phần trăm; các nhóm tô vàng là nhóm cần ưu tiên.
6. 6Bấm Tải PNG hoặc Tải SVG để lấy biểu đồ, Sao chép bảng hoặc Tải Excel để lấy bảng số liệu.

Nguyên lý Pareto và quy tắc 80/20

Tên biểu đồ lấy từ nhà kinh tế học người Ý Vilfredo Pareto, người nhận thấy phần lớn đất đai ở Ý thuộc về một phần nhỏ dân số. Joseph M. Juran đưa ý tưởng này vào quản lý chất lượng dưới tên nguyên lý Pareto: phần lớn vấn đề chất lượng đến từ một số ít nguyên nhân, ông gọi là số ít quan trọng (vital few) và số nhiều ít quan trọng hơn (useful many). Con số 80/20 chỉ là cách nói quen thuộc, không phải định luật. Dữ liệu thực có thể là 70/30, 90/10, hoặc phân bố đều đến mức không có nhóm nào nổi bật. Chính vì vậy biểu đồ Pareto có giá trị: nó cho bạn nhìn thấy phân bố thật của dữ liệu thay vì giả định. Biểu đồ Pareto là một trong bảy công cụ quản lý chất lượng cơ bản được Kaoru Ishikawa phổ biến, cùng với phiếu kiểm tra, biểu đồ nhân quả, histogram, biểu đồ phân tán, phân vùng dữ liệu và biểu đồ kiểm soát.

Đọc biểu đồ: cột, đường tích lũy và vạch 80 %

Mỗi cột là một nhóm, cao theo số lần, xếp từ trái sang phải giảm dần. Trục trái chạy từ 0 tới tổng số lần, trục phải từ 0 tới 100 %, hai trục được canh để cột đầu tiên và điểm tích lũy đầu tiên nằm cùng độ cao. Đường tích lũy đi qua góc phải trên của mỗi cột và kết thúc ở 100 %. Vạch đứt màu đỏ là mốc tích lũy (mặc định 80 %). Trang tô vàng các nhóm từ đầu tới nhóm làm tích lũy chạm hoặc vượt mốc, tức là nếu ba nhóm đầu cộng lại mới được 76 % thì nhóm thứ tư cũng được tô. Khi đường tích lũy cong mạnh ở đầu rồi đi gần như nằm ngang, dữ liệu có vài nhóm nổi trội rõ rệt. Khi đường gần như thẳng, các nhóm có độ lớn ngang nhau và Pareto theo cách phân nhóm hiện tại không giúp chọn ưu tiên; hãy thử phân nhóm theo tiêu chí khác như máy, ca, công đoạn hay nhà cung cấp.

Ví dụ: lỗi may trong một tuần

Dữ liệu mẫu trên trang là số lỗi một chuyền may ghi nhận trong tuần: đứt chỉ 62, bỏ mũi 41, lệch đường may 27, bẩn và dính dầu 18, sai thông số 11, thiếu nhãn 6, lỗi khóa kéo 4, khác màu 3, tổng 172 lần. Tích lũy lần lượt là 36,0 %, 59,9 %, 75,6 %, 86,0 % và tiếp tục tới 100 %. Ba nhóm đầu mới được 75,6 %, nhóm thứ tư đưa tích lũy vượt 80 %, nên bốn nhóm được tô vàng. Đứt chỉ và bỏ mũi cùng liên quan tới máy may và chỉ, nên tổ bảo trì có thể kiểm tra kim, lực căng chỉ, chất lượng chỉ trước, thay vì chia sức cho cả tám loại lỗi. Sau khi khắc phục, vẽ lại Pareto với dữ liệu tuần sau để so: nếu cột đứt chỉ giảm rõ mà tổng số lỗi cũng giảm thì biện pháp có hiệu quả.

Đếm theo số lần hay theo chi phí

Biểu đồ Pareto theo số lần cho biết lỗi nào xảy ra nhiều, nhưng lỗi nhiều chưa chắc là lỗi gây thiệt hại nhất. Một lỗi đường may xử lý mất vài phút sửa, còn một lỗi sai màu vải có thể làm hỏng cả lô. Khi cần ưu tiên theo thiệt hại, hãy nhân số lần với chi phí trung bình của mỗi lần (chi phí sửa, phế phẩm, khiếu nại) rồi nhập con số đó vào cột số lần; trang nhận cả số thập phân nên dùng được cho số tiền, số phút dừng máy hay số kilogam phế liệu. Nhiều nhóm phân tích vẽ cả hai biểu đồ, theo số lần và theo chi phí, rồi chọn nhóm đứng đầu ở cả hai. Lỗi an toàn hoặc lỗi nghiêm trọng thì luôn được xử lý ngay, không cần chờ Pareto.

Khi nào nên gộp nhóm Khác

Khi có hàng chục loại lỗi, phần đuôi biểu đồ gồm nhiều cột rất thấp làm tên nhóm chen chúc và khó đọc. Gộp các nhóm nhỏ vào một cột Khác giúp biểu đồ gọn. Quy ước phổ biến là đặt cột Khác ở cuối dù nó có thể cao hơn vài cột trước, và trang làm đúng như vậy. Cột Khác không bao giờ được tô là nhóm ưu tiên vì nó là tập hợp nhiều nguyên nhân khác nhau. Nếu cột Khác cao tới mức lọt vào top đầu, đó là dấu hiệu bạn đã gộp quá tay hoặc cách phân nhóm chưa tốt: nên tách cột Khác ra thành các nhóm có ý nghĩa. Trang không gộp khi chỉ có đúng một nhóm rơi vào diện gộp, vì đổi tên một nhóm thành Khác chỉ làm mất thông tin.

Lỗi thường gặp khi lập Pareto

Lỗi thứ nhất là trộn dữ liệu của nhiều sản phẩm, nhiều thời kỳ khác nhau vào một biểu đồ, khiến nhóm đứng đầu chỉ phản ánh sản phẩm có sản lượng lớn nhất. Lỗi thứ hai là phân nhóm không nhất quán: cùng một hiện tượng được ghi là bẩn, dơ, dính dầu ở các phiếu khác nhau. Trang chỉ gộp các tên giống hệt nhau (không phân biệt hoa thường), nên hãy chuẩn hóa tên lỗi trước khi dán. Lỗi thứ ba là dùng dữ liệu quá ít: với vài chục lần ghi nhận, thứ tự các nhóm có thể đổi chỉ vì ngẫu nhiên. Lỗi thứ tư là dừng ở biểu đồ: Pareto chỉ cho biết nên xem vấn đề nào trước, còn nguyên nhân gốc cần phân tích tiếp bằng sơ đồ xương cá, 5 Why hoặc phân tầng dữ liệu theo máy, ca, người.

Pareto cấp hai và so sánh trước sau cải tiến

Một biểu đồ Pareto thường chưa đủ để hành động. Sau khi biết đứt chỉ là nhóm lỗi lớn nhất, bước tiếp theo là vẽ Pareto cấp hai chỉ cho riêng lỗi đứt chỉ, phân theo máy, theo loại chỉ, theo công đoạn hay theo ca. Cách làm trên trang rất đơn giản: lọc dữ liệu gốc lấy riêng lỗi đó trong Excel, dán cột máy hoặc cột ca vào chế độ Danh sách lỗi thô, trang sẽ đếm và vẽ ngay. Khi đã có biện pháp khắc phục, hãy thu dữ liệu một khoảng thời gian tương đương và vẽ lại với cùng cách phân nhóm, cùng mốc tích lũy. Trang tự đặt thang trục trái theo tổng số lần của từng biểu đồ, nên khi đặt hai biểu đồ cạnh nhau hãy so số ghi trên đỉnh cột hoặc so hai bảng số liệu tải về, đừng so chiều cao cột. Cột của nhóm đã xử lý phải giảm rõ; nếu nó giảm nhưng một nhóm khác tăng tương ứng, có thể lỗi chỉ bị ghi sang tên khác chứ chưa thực sự mất đi.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Từ khóa liên quan

• vẽ biểu đồ pareto
• vẽ biểu đồ pareto online
• vẽ biểu đồ pareto bằng excel
• vẽ biểu đồ pareto excel
• vẽ biểu đồ pareto trong excel 2016
• cách vẽ biểu đồ pareto
• vẽ biểu đồ pareto bằng tay
• vẽ biểu đồ pareto bằng minitab
• cách vẽ biểu đồ pareto trong quản trị chất lượng
• biểu đồ pareto là gì
• biểu đồ pareto 80/20
• nguyên lý pareto
• pareto chart online
• pareto chart maker
• phân tích pareto lỗi
• biểu đồ tích lũy phần trăm
• 7 công cụ quản lý chất lượng
• biểu đồ pareto trong power bi
• tạo biểu đồ pareto miễn phí
• biểu đồ pareto lỗi sản phẩm
• biểu đồ pareto ngành may